ROCCO VE KARDEŞLERİ

Luchino Visconti’nin 1960 da yönettiği “Rocco ve Kardeşleri” sinemanın baş yapıtlarından birisi olarak zaman aşımını atlamış, her zaman aynı ilgi ve heyecanla seyredilen filmlerden birisidir. Alain Delon, Anna Magnani, Annie Girardot, Renato Salvatori gibi dönemlerine silinmez imzalar atmış oyuncuları bir araya getiren filmi, tanıtmadan önce biraz Visconti’den bahsetmek gerekir. Köklü ve soylu bir ailenin çocuğu olarak 1906 yılında dünyaya gelen Visconti, aristokrat sınıfın kaçınılmaz klasik eğitimini kendi arzusuyla sanat ağırlıklı olarak görür. 1936 da Paris’e gider Jean Renoir’ın tiyatrosu Une Parie de Compagne da yönetmen yardımcılarından birisi olarak çalışmaya başlar. Aynı yıl Fransız Komünist Partisine kaydolur ve dünya görüşünde büyük değişimler yaşar. İlk filmini 1942 de James M.Cain’in ünlü romanı “Postacı Kapıyı İki Kez Çalar” ‘dan senaryolaştırdığı “Ossesione” ‘yi çeker. Film çok kısa gösterimde kalır ve müstehcen bulunarak imha edilir. İtalya’da savaş sonrası sıkıntıları yansıtan “Yeni Gerçekçilik” akımının en tipik örneklerinden olan “Yer Sarsılıyor-La Terra Trema” 1947 de gösterime girer. *Yeni Gerçekçilik stüdyoların terk edilip, kameranın sokağa çıktığı, yaşamı tüm çıplaklığıyla savaş sonrasının fakirliğini, acılarını teknik olarak yapay ışık kullanmadan oyuncuların doğaçlamayı tercih ettikleri bir tür olarak Visconti, De Sica, Rosselini gibi yönetmenlerin önderliğinde başlar.

YENİ GERÇEKÇİLİK

Gerçekte akım Mussolini ve faşist hükümete bir tepki olarak ortaya çıkmıştır. 1950 de yürürlüğe giren yasalar İtalya ve idareyi kötü gösteren filmleri yasaklayan kanunlar bu türün karşısına dikilir. Her şeye rağmen bu türün etkileri altmışlı yılların sonlarına kadar sürer. “ Rocco ve Kardeşleri”, “Roma:Açık Şehir” ve “Bisiklet Hırsızları” i le bu akımın en önde gelen baş yapıtlarıdır.

KÖYDEN KENTE GÖÇ

“Rocco ve Kardeşleri” tipik bir göç filmidir. Sicilya’nın küçük bir köyünden ekmek parası uğruna sanayi kenti Milano’ya gelen bir anne ve beş oğlunun trajik öyküsünü anlatır.

Oğullarına kol kanat geren fedakar annenin tüm çabalarına karşın aile büyük kentin labirentlerinde dağılır gider. Üç saatlik epik öyküde her bir karakter farklı bölümlerde öne çıkar. Başta tüm aileyi koruyan anne (Anna Magnani) daha sonra büyük kardeş Simone (Renato Salvatori) ve ortanca Rocco (Alain Delon) finalde ise Ciro öne çıkar.

Boksta yetenekli olmasına karşın serseri ruhuna esir düşen Simone ailenin en aklı başında ve iyi niyetli kardeşi Rocco ile bir kadın için düşman olurlar. İki kardeşi birbirine düşüren Nadine(Annie Girardot) sokaklarda fahişelik bile yapabilen hafif meşrep bir kadındır. Rocco bokstan kopan ve uçan kuşa borcu olan ağabeyinin yerine boksa başlar ve kısa sürede başarılı olur. Simone’un kendisine yaptığı tüm kötülüklere karşı ona maddi, manevi yardımcı olmayı sürdürür. Her geçen gün aile üzerindeki otoritesini ve koruyuculuğunu yitiren anne finalde çaresiz bir karaktere dönüşür.

Finalde diğer kardeşlerine oranla kent kültürünü daha iyi yakalayan Ciro artık özlemini çektikleri köylerine dönemeyeceklerini, köylerin de zamanla kent bilincine ulaşıp saflığını yitireceğini, yine de gelecekten umutsuz olmamak gerektiğini söyler.

Genç Alain Delon’un Visconti ile ilk çalışması ve önemli rollerinden biri olan Rocco karakterinde çok etkileyici. Saflık derecesinde iyi niyetli bir karakter olan Rocco, adeta Dostoyevski romanlarından çıkma bir karakterdir. Kötü kardeş Simone ‘da Renato Salvatore ve gencecik Annie Girardot hafif meşrep Nadine’de unutulmaz performanslar sergiler.

Lucino Visconti sol politik görüşe olan bağlılığını geç dönem filmlerinde yitirir, çürüyüşünü ve inançsızlığını yansıttığı sınıflara duyduğu özlemi, eskinin yıkılmayacak olacağını göstererek yaşatır. Toplumsal ve çözümcü kimliğini yitirerek öznel ve kişisel bir sinemaya yönelir. Usta yönetmen 1976 yılında 70 yaşında aramızdan ayrıldı.

Önemli Filmleri :
La Terra Trema-Yer Sarsılıyor 1948
Senso-Günahkar Gönüller (1953)
Rocco e i Soui Fratelli-Rocco ve Kardeşleri (1960)
Il Gattoparda-Leopar (1963)
Il Caduto Degli Dei-Lanetliler (1969)
Morte a Venezia-Venedik’te Ölüm (1970)
Gruppo di Famiglia ai un İnterno-Aile Toplantısı